Omiń nawigację
ukryj

O co chodzi?

Wyszukaj informacje i uzupełnij wybrane pola.

Skorzystaj z własnej wiedzy, poszukaj w książkach lub w internecie.

Sprawdź, czy informacje już uzupełnione są poprawne.

Pamiętaj o podaniu źródeł.

XIX-wieczny wiadukt kolejowy (dawny przystanek kolejowy "Chrzanów Miasto")

sprawdzony
help
zamknij

Oznaczenie stanu

  • Sprawdzony
    Dane częściowo zweryfikowane; wymagają dopracowania.
Zabytek dodany społecznościowo
uzupełnij Lokalizacja:

Chrzanów, gmina Chrzanów, powiat chrzanowski, województwo małopolskie

ul. 29 Listopada

zobacz

Data powstania: 1856
Mini-przewodnik

Opis

uzupełnij

Przedstawiany obiekt to kamienno-stalowy wiadukt kolejowy wybudowany w 1856 roku. Poza pięknem kamiennej konstrukcji oraz wspaniałych nitowanych elementów stalowych konstrukcja ma ciekawą kartę w swojej historii. Po oddaniu do użytku Kolei Północnej na Wiedeń, miasto zyskało zaledwie niewielki przystanek ulokowany na tymże wiadukcie, a dopiero w 1867 roku oddano do użytku budynek stacyjny dla ruchu osobowego przy ulicy Kościeleckiej, czyli dzisiejszej 29. Listopada.

Gdy w 1883 roku zostaje oddana do użytku stacja osobowo-towarowa przy obecnej ulicy Fabrycznej, przystanek zostaje zlikwidowany, a budynek dworca przy ulicy Kościeleckiej zmienia swoje przeznaczenie. Na mapie Chrzanowa z 1959 roku widnieją szalety ustawione przy tymże dworcu. Sam budynek prawdopodobnie przestał istnieć po wojnie na przełomie lat 40-tych i 50-tych.

W latach 1933-1940 znajdował się na wiadukcie przystanek osobowy Chrzanów Miasto. Został on najprawdopodobniej wybudowany z inicjatywy żydowskiej, która intensywnie prowadziła handel na chrzanowskim Rynku. Pomysł wybudowania tego przystanku nad ulicą Kościelecką (dzisiaj 29 Listopada) był jak najbardziej uzasadniony, z tego powodu, że odległość z tego miejsca do pobliskiego Rynku to zaledwie 300 metrów. Stanowiło to niesamowite udogodnienie dla handlarzy przyjeżdżających do Chrzanowa z towarami z innych miejscowości, gdyż dystans ze stacji przy ulicy Fabrycznej wynosił już 1200 metrów do centrum.

Poza przekazem ustnym starszych mieszkańców Chrzanowa świadczy o tym jego niesymetryczna konstrukcja. Patrząc od strony starego miasta łatwo zauważyć mocno wysunięte "ramię" lewego przyczółka, które to miało zapobiegać osuwaniu się ziemnego wału usypanego równolegle do torowiska. Ponad to szczególnie duża długość wiaduktu oraz wystająca część kamiennej konstrukcji ewidentnie wskazuje na to, że jest to miejsce, na którym opierać się musiała prawdopodobnie drewniana konstrukcja peronu. Zaraz na początku niemieckiej okupacji przystanek zostaje zlikwidowany. Przystanek ostatni raz pojawia się w rozkładzie jazdy "lato 1939". 

Opisywany wiadukt, będący jednym z kilku takich obiektów wkomponowanych w linię kolejową przecinającą miasto Chrzanów, stanowi unikat na skalę województwa przynajmniej. Jest na stałe wpisany w wygląd miasta i jego układ urbanistyczny, ale także, co najważniejsze, jest bardzo ważnym miejscem dla mieszkańców. Ponad to, w obliczu zagrożenia wyburzenia tego wiaduktu, jak i pozostałych kamiennych przejazdów na tej linii udało się wpisać tę konstrukcje na Gminną Ewidencję Zabytków oraz tym samym na Wojewódzką Ewidencję Zabytków. 

Ciekawostki, legendy, anegdoty

Podziel się z innymi legendą, anegdotą,
ciekawą historią związaną z zabytkiem.

Aplikacje dla turysty dla zabytku

Stwórz aplikacje „Dodaj alert” dla tego zabytku:

Stwórz aplikacje dla turysty

Podgląd wygenerowanej aplikacji

Ładuję podgląd widgetu…
Wystąpił błąd podczas ładowania poglądu.

Wygenerowany kod do wstawienia na stronę

To jest gotowy kod do wstawienia na stronę, wygenerowany dla wybranego przez Ciebie zabytku. Wystarczy go skopiować i umieścić w odpowiednim miejscu na Twojej stronie.

Tagi, kategorie

Alerty

Wiesz, że obiekt wymaga opieki?
Zaalarmuj!

zgłoś, że zabytek nie istnieje

Ważne daty

  • 1933 - Budowa peronu
  • 1940 - Likwidacja peronu

Dokumenty
urzędowe

Dysponujesz dokumentacją, którą możesz legalnie udostępnić innym?
Załącz pliki tutaj.

Twórcy profilu

  • Krzysztof Brandys

Otwarte Zabytki to projekt prowadzony przez Centrum Cyfrowe Projekt: Polska.

Centrum Cyfrowe Projekt: Polska, ul. Andersa 29, 00-159 Warszawa

Projekt finansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Muzeum Historii Polski w ramach konkursu Patriotyzm Jutra, ze środków finansowych otrzymanych od Ministerstwa Spraw Zagranicznych w ramach konkursu na realizację zadania „Współpraca z Polonią i Polakami” za granicą, ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej, ze środków Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej oraz ze środków CEE Trust.

Patron
Narodowy Instytut Dziedzictwa Dojrz@łość w sieci
Patroni medialni
Histmag Szkoła z klasą 2.0 Amerykański Portal Polaków
Partner merytoryczny
Towarzystwo Inicjatyw Twórczych Fundacja Rowzoju Społeczeństwa Informacyjnego PTTK Ośrodek Karta Projekt Polska Fundacja Orange MyViMu.com - Moje Wirtualne Muzeum Centrum Edukacji Obywatelskiej HISTORIA.org.pl Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze Zamki Gotyckie
Grantodawcy
Muzeum Historii Polski Patriotyzm Jutra Ministerstwo Spraw Zagranicznych CEE TRUST - Trust for Civil Society in Central and Eastern Europe Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego