Dwór

Zabytek wpisany jest do rejestru zabytków

Informacje ogólne

Lokalizacja

Silno, powiat chojnicki, gmina Chojnice

Numer w rejestrze

164/A z 15.01.1985

Kategorie

  • dworski/pałacowy/zamek

Opis

Obiekt znajduje się w północno-wschodniej części założenia. Wolnostojący budynek sąsiaduje od strony południowo-zachodniej z podwórzem folwarcznym, od północy z wjazdem na teren podwórza, od południowego-wschodu z grupą drzew, a od południowego zachodu z zabudowaniami gospodarczymi. Dwór wyróżnia się charakterem bryły i elewacji na tle otaczającej zabudowy.

  Ściany wymurowane zostały z cegły ceramicznej ułożonej w wątku krzyżowym. Stropy wykonane z belek drewnianych z wypełnieniem polepowym. W piwnicy w części północno-zachodniej zastosowano stropy ceglane, odcinkowe, na ceglanych łukach wspornikowych, natomiast w południowo-wschodniej płaskie stropy Kleina. W części północno-zachodniej zastosowano więźbę dachową płatwiowo-kleszczową z dwiema ściankami stolcowymi, mieczowanymi. Stolce w części górnej przecięte zostały zastrzałami ułożonymi równolegle do krokwi. Kleszcze stanowią część konstrukcji stropu. Pod kalenicą zastrzały unoszą niski słupek podpierający kalenicę. Z dwóch stron ścianki znajdują się kolankowe i dodatkowe kleszcze. W części północno-zachodniej dach pokryty jest papą, a w części południowo-wschodniej dachówką karpiówką układaną w koronkę. Podłogi ułożone są z desek, a części pomieszczeń z parkietu, natomiast w piwnicy znajdują się posadzki betonowe. Schody główne są drewniane, trójbiegowe, deskowe, na belkach policzkowych, z drewnianą balustradą na ozdobnie obciętych listwach. Schody w części północno-zachodniej są deskowe, jednobiegowe, z częścią dolną zabiegową, na belkach policzkowych z balustradą drewnianą, tralkową. Otwory okienne i drzwiowe są prostokątne, zamknięte łukami odcinkowymi. Otwory drzwiowe wewnętrzne są prostokątne. Okna są dwudzielne, dwurzędowe, skrzynkowe, ze ślemieniem i słupkiem. Skrzydła w dolnej kondygnacji podzielone są poziomymi szczeblinami. Drzwi są ramowo-płycinowe.

  Budynek wybudowany został na rzucie litery „T”. W części środkowej i północno-zachodniej obiektu układ pomieszczeń jest nieregularny, z krótkim, centralnie usytuowanym korytarzem. Od południowego-wschodu znajduje się trakt poprzeczny. Od strony frontowej i ogrodowej zlokalizowane są tarasy.

  Dwór posiada zróżnicowaną kubaturę, składa się z trzech części. Od strony północno-zachodniej bryła budynku jest podpiwniczona, parterowa, z wysokim poddaszem, przykryta dachem dwuspadowym o niewielkim spadzie połaci. W części południowo-wschodniej znajdują się dwie przenikające się bryły podpiwniczone, dwukondygnacyjne przykryte wysokimi dachami dwuspadowymi o kalenicach ułożonych prostopadle. Od strony północno-zachodniej połać dachowa posiada naczółek.

  Elewacje są tynkowane z wysuniętym cokołem, boniowanym parterze zamkniętym profilowanym gzymsem kordonowym. Elewacja frontowa skierowana jest w kierunku południowo-zachodnim. Jej część narożna południowo-wschodnia wysunięta została w formie przypominającej ryzalit dwukondygnacyjny i zamknięty szczytem dwuspadowym. W ryzalicie na dwóch kondygnacjach znajduje się oś otworów okiennych, a w szczycie dwa otwory okienne. Dach wysunięty jest przed lico muru, a skrajne kalenice zostawały połączone poziomą belką. Elewacja południowo-zachodnia w części środkowej jest dwukondygnacyjna i poprzedzona została podestem wejściowym. Nad otworem drzwiowym znajduje się gzyms profilowany, podparty z dwóch stron pionowymi paskami profilowanymi. Poniżej gzymsu znajduje się kartusz z datą 1923, ujęty sztukaterią w formie liści akantu. W sąsiedztwie otworu wejściowego na dwóch kondygnacjach znajdują się dwie osie otworów okiennych. W części północno-zachodniej znajduje się elewacja parterowa z trzema osiami otworów okiennych, na poddaszu otwory podwójne. Elewacja północno-wschodnia jest ogrodowa, z częścią narożną południowo-wschodnią wysunięta w formie ryzalitu zamkniętego szczytem dwuspadowym. W ryzalicie znajdują się ukośne ścięcia narożne. W części środkowej ryzalitu znajdują się dwie osie otworów okiennych, a w częściach ściętych jedna oś. Elewacja ogrodowa w części środkowej jest dwukondygnacyjna, trzyosiowa. Otwór drzwiowy poprzedzony został podestem, ograniczonym balustradą w formie muru pełnego. Otwór umieszczony w portalu został ujęty z dwóch stron lizenami, powyżej gzymsem profilowanym, a nad nim znajduje się półkolista płycina, otoczona gzymsem profilowanym. W płycinie umieszczono sztukaterię w formie kartusza ujętego ozdobami z liści akantu i piór. W części północno-zachodniej elewacji w partii parteru umieszczone zostały cztery osie otworów okiennych, na poddaszu podwójne otwory szczelinowe. Elewacja południowo-wschodnia posiada układ symetryczny z trzema osiami otworów okiennych na dwóch kondygnacjach, na połaci dachowej trzy lukarny nakryte daszkami jednospadowymi. Elewacja północno-zachodnia charakteryzuje się na parterze symetrycznie umieszczonym otworem okiennym i drzwiowym oraz czterema otworami okiennymi na poddaszu.

  Wnętrze ma zachowany układ. Wejście główne znajduje się od strony południowo-zachodniej z westybulem oddzielonym drewnianą ścianką, częściowo przeszkloną i podzieloną szczeblinami. W holu znajdują się schody prowadzące na piętro. Pierwotne wyposażenie nie zachowało się. 

Źródło: Karta Ewidencyjna Zabytków Architektury i Budownictwa: Silno Dwór (1), Archiwum Narodowego Instytutu Dziedzictwa w Gdańsku.

Ciekawostki, legendy, anegdoty

Historia dworu

Na dwór składają się dwie części wzniesione w różnych okresach. Część parterowa, północno-zachodnia zbudowana została prawdopodobnie w drugiej połowie XIX wieku. Potwierdzają to sklepienia ceglane w piwnicach, typowe dla obiektów wznoszonych w 1-3 ćwierci XIX wieku. Część południowo-wschodnia budynku wzniesiona została w 1923 roku dla Władysława Piórka, właściciela folwarku. Dwie części budynku mają różną stylistykę bryły i elewacji. Po drugiej wojnie światowej budynek razem z folwarkiem należał do Państwowego Gospodarstwa Rolnego. Na początku lat 90-tych XX wieku gospodarstwo przejęła Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa. Współcześnie w budynku znajdują się biura i mieszkania. Obiekt ma charakter willi mieszkalnej.

Źródło: Karta Ewidencyjna Zabytków Architektury i Budownictwa: Silno- Dwór (1), Archiwum NID w Gdańsku.